Warning: DOMDocument::loadXML(): Start tag expected, '<' not found in Entity, line: 1 in /home/rozlicz1/domains/rozliczeniamajatkowe.pl/public_html/wp-content/plugins/premium-seo-pack/modules/title_meta_format/init.social.php on line 483
Aktualnie czytasz:
Trzy powody do uznania spadkobiercy za niegodnego dziedziczenia

Trzy powody do uznania spadkobiercy za niegodnego dziedziczenia

W spra­wa­ch spad­ko­wy­ch zda­rza­ją się sytu­acje, spad­ko­bier­cy (jeden lub kil­ku) uwa­ża­ją, że okre­ślo­na oso­ba nie powin­na – z róż­ny­ch wzglę­dów – dzie­dzi­czyć po spad­ko­daw­cy, twier­dząc, że jest ona oso­bą „nie­god­ną dzie­dzi­cze­nia”.

Tym­cza­sem w art. 928 § 1 Kodek­su cywil­ne­go prze­wi­dzia­no ści­śle okre­ślo­ne prze­słan­ki, któ­ry­ch wystą­pie­nie stwa­rza moż­li­wo­ść wyto­cze­nia powódz­twa o uzna­nie spad­ko­bier­cy – już po uzy­ska­niu tytu­łu powo­ła­nia do dzie­dzi­cze­nia – za nie­god­ne­go dzie­dzi­cze­nia.

Katalog przesłanek

Kata­log prze­sła­nek ma cha­rak­ter zamknię­ty, co ozna­cza, że nie jest moż­li­we żąda­nie uzna­nia nie­god­no­ści dzie­dzi­cze­nia z inny­ch, cho­ciaż­by nawet naj­bar­dziej uza­sad­nio­ny­ch wzglę­da­mi natu­ry moral­nej i etycz­nej, przy­czyn.

  1. Pierw­szą prze­słan­ką orze­cze­nia nie­god­no­ści dzie­dzi­cze­nia jest popeł­nie­nie umyśl­ne­go cięż­kie­go prze­stęp­stwa prze­ciw­ko spad­ko­daw­cy. Uzna­je się, że prze­stęp­stwo to musi być popeł­nio­ne prze­ciw­ko spad­ko­daw­cy, a nie innej oso­bie – nawet mu naj­bliż­szej.
  2. Dru­ga prze­słan­ka obej­mu­je sytu­acje, gdy spad­ko­bier­ca pod­stę­pem lub groź­bą nakło­nił spad­ko­daw­cę do spo­rzą­dze­nia lub odwo­ła­nia testa­men­tu albo w taki sam spo­sób prze­szko­dził spad­ko­daw­cy w doko­na­niu jed­nej z tych czyn­no­ści.
  3. Trze­cia i zara­zem ostat­nia gru­pa doty­czy sytu­acji, gdy spad­ko­bier­ca umyśl­nie ukrył lub znisz­czył testa­ment spad­ko­daw­cy, pod­ro­bił lub prze­ro­bił jego testa­ment albo świa­do­mie sko­rzy­stał z testa­men­tu przez inną oso­bę pod­ro­bio­ne­go lub prze­ro­bio­ne­go.

Mając na uwa­dze wska­za­ne powy­żej prze­słan­ki moż­na stwier­dzić, że pod­sta­wo­wym celem insty­tu­cji nie­god­no­ści dzie­dzi­cze­nia jest nie­do­pusz­cze­nie do spad­ko­bra­nia, a co się z tym wią­że – do uzy­ska­nia korzy­ści mająt­ko­wej przez oso­bę któ­ra popeł­ni­ła umyśl­ne prze­stęp­stwo prze­ciw­ko spad­ko­daw­cy lub w spo­sób bez­praw­ny wpły­nę­ła na swo­bo­dę jego testo­wa­nia.

Nale­ży rów­nież pod­kre­ślić, że wystą­pie­nie któ­rej­kol­wiek z wska­za­ny­ch wyżej prze­sła­nek  sta­no­wi pod­sta­wę do orze­cze­nia nie­god­no­ści dzie­dzi­cze­nia nie tyl­ko w sto­sun­ku do spad­ko­bier­cy, ale rów­nież wobec:

1) oso­by upraw­nio­nej z tytu­łu zapi­su win­dy­ka­cyj­ne­go po otwar­ciu spad­ku,

2) zapi­so­bier­cy po naby­ciu rosz­cze­nia o wyko­na­nie zapi­su zwy­kłe­go,

3) upraw­nio­ne­go z tytu­łu zachow­ku po naby­ciu rosz­cze­nia o jego wyko­na­nie.

Wystą­pie­nie jed­nej z prze­sła­nek do uzna­nia spad­ko­bier­cy (jak rów­nież inny­ch osób wska­za­ny­ch powy­żej) za nie­god­ne­go dzie­dzi­cze­nia nie powo­du­je, że oso­ba ta zosta­je wyłą­czo­na z krę­gu spad­ko­bier­ców z mocy pra­wa. W każ­dym przy­pad­ku o nie­god­no­ści dzie­dzi­cze­nia orze­ka bowiem Sąd w pro­ce­sie. Dopie­ro upra­wo­moc­nie­nie się orze­cze­nia o uzna­niu okre­ślo­nej oso­by za nie­god­nej dzie­dzi­cze­nia powo­du­je, że oso­ba ta zosta­je wyłą­czo­na od dzie­dzi­cze­nia, tak jak­by nie doży­ła otwar­cia spad­ku.

Kto może wytoczyć powództwo?

Z powódz­twem o uzna­nie spad­ko­bier­cy za nie­god­ne­go dzie­dzi­cze­nia może wystą­pić każ­dy, kto ma w tym inte­res – doty­czy to zwłasz­cza osób, któ­re dzie­dzi­czy­ły­by zamia­st spad­ko­bier­cy nie­god­ne­go. Wyto­cze­nie powódz­twa jest obwa­ro­wa­ne ter­mi­nem, któ­re­go upływ unie­moż­li­wia sku­tecz­ne wystą­pie­nie z żąda­niem orze­cze­nia o nie­god­no­ści dzie­dzi­cze­nia.

Powódz­two o uzna­nie spad­ko­bier­cy za nie­god­ne­go dzie­dzi­cze­nia nale­ży wyto­czyć przed sąd spad­ku, to jest sąd ostat­nie­go miej­sca zamiesz­ka­nia spad­ko­daw­cy, a jeże­li jego miej­sca zamiesz­ka­nia w Pol­sce nie da się usta­lić, to przed sąd miej­sca, w któ­rym znaj­du­je się mają­tek spad­ko­wy lub jego czę­ść. War­to­ść przed­mio­tu spo­ru sta­no­wi w tym przy­pad­ku war­to­ść udzia­łu spad­ko­we­go, któ­ry przy­padł­by spad­ko­bier­cy nie­god­ne­mu.

Reguły dowodowe

Zgod­nie z ogól­ną regu­łą dowo­do­wą wyra­żo­ną w art. 6 Kodek­su cywil­ne­go, cię­żar udo­wod­nie­nia fak­tów uza­sad­nia­ją­cy­ch uzna­nie okre­ślo­nej oso­by za nie­god­ną dzie­dzi­cze­nia spo­czy­wa na powo­dzie, przy czym wystar­cza­ją­ce jest udo­wod­nie­nie jed­nej z prze­sła­nek okre­ślo­ny­ch w art. 928 § 1 Kodek­su cywil­ne­go. W wie­lu przy­pad­ka­ch będzie to wyma­ga­ło prze­pro­wa­dze­nia przed Sądem skom­pli­ko­wa­ne­go postę­po­wa­nia dowo­do­we­go, dla­te­go war­to, aby pozew o uzna­nie za nie­god­ne­go dzie­dzi­cze­nia wraz ze sto­sow­ny­mi wnio­ska­mi dowo­do­wy­mi został spo­rzą­dzo­ny przez pro­fe­sjo­na­li­stę – adwo­ka­ta lub rad­cę praw­ne­go.